Een groep internationale onderzoekers heeft 1700 nieuwe eiwitten ontdekt. De onderzoeksdata die ze daarbij verzamelden is toegankelijk gemaakt voor andere onderzoekers. Het gaat om kleine eiwitten die een belangrijke rol in cellen kunnen spelen, bijvoorbeeld bij het ontstaan van ziektes als (kinder)kanker. De onderzoekers hopen snel meer te leren over de rol van deze nieuw ontdekte micro-eiwitten in het zogenaamde dark proteome, die ze peptideïnes noemen. Deze eiwitten bieden mogelijk aanknopingspunten voor nieuwe behandelingen.
‘Het was heel bijzonder toen we beseften: dit is echt iets nieuws!’ vertelt Dr. Sebastiaan van Heesch, onderzoekgroepsleider in het Prinses Máxima Centrum en Oncode Institute. Hij leidde samen met twee andere wetenschappers uit de Verenigde Staten het onderzoek.
Er is nog veel over de duizenden nieuwe eiwitten te leren. Leron Kok is promovendus in de Van Heesch groep en betrokken bij het onderzoek: ‘Wat we wél weten, is dat ze met duizenden tegelijk gemaakt worden in iedere cel van ons lichaam. En we hebben ook laten zien dat sommige van deze peptideïnes essentieel zijn voor de overleving van een cel: de cel gaat dood wanneer je het kleine eiwit weghaalt.’
Samen een nieuwe wereld ontdekken
Eerder onderzoek naar de precieze rol van het micro-eiwit betrokken bij meduloblastoom duurde bijna vier jaar. Dit werd gebubliceerd door de Van Heesch groep samen met de onderzoeksgroep van dr. John Prensner van de Universiteit van Michigan, ook onderdeel van dezelfde internationale groep.
Er zijn nog vele peptideïnes te onderzoeken. De onderzoekers zijn daarom blij dat de onderzoeksdata van deze nieuwe eiwitten nu toegankelijk is voor andere onderzoekers via databanken. Daardoor kunnen andere onderzoekers ze nu ook meenemen in hun onderzoeken. En aangeven wanneer zij bijvoorbeeld zien dat een van de eiwitten bij een bepaald proces in de cel betrokken is, DNA-veranderingen gekoppeld aan ziekten met zich meedraagt of veel bij bepaalde vormen van kanker voorkomt.
Onderzoekers kunnen de database ook gebruiken om hun onderzoeksresultaten completer te maken. Duizenden extra peptideïnes die eerder in de resultaten onzichtbaar bleven, maar wel in de cel aanwezig zijn, kunnen nu worden toegevoegd. Van Heesch: ‘Zo ontdekken we samen deze nieuwe wereld van tot nog toe onbekende eiwitten.’
De resultaten zijn onlangs gepubliceerd in het toonaangevende vakblad Nature. Eerder deelden Nature en het eveneens prestigieuze vakblad Science nieuwsberichten over dit onderzoek. Dit onderzoek werd mogelijk gemaakt door vele financiers. Voor het onderzoek in het Máxima waren dit onder andere: Oncode Accelerator, de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), Oncode Institute en Stichting Kinderen Kankervrij (KiKa).